Notice: Trying to get property of non-object in /home/lennartbee/public_html/wp-content/plugins/wordpress-seo/frontend/schema/class-schema-utils.php on line 26

Hoe zit dat nu met de deeleconomie?

Een kritische blik op ‘the next big thing’.

Kamers, auto’s, boten, boormachines en complete huiskamerdiners: alles wordt gedeeld. De deeleconomie is een feel good economie, gebaseerd op wederzijds vertrouwen en het sociale netwerk dat mensen hebben of kunnen opbouwen. De deeleconomie kent echter twee gezichten: een sociale en een van winstmaximalisatie en beursprestaties.

Het idee verwatert

Alles wat nu direct wordt geleverd heet deeleconomie. Bedrijven doen alsof ze een ideologie hebben maar ze zijn ondertussen vooral commercieel bezig. De ideologie verdwijnt, want er ligt geld klaar voor het oprapen. Men koopt tegenwoordig een auto om als Uber-taxi te rijden of een appartement speciaal om te verhuren via AirBnB. De deelnemers hebben in feite een klein bedrijf. Waarom heet dat economie?

Vermarkt je leven

Eigenlijk zijn we continu bezig met het vermarkten van elk onderdeel van ons leven. Sommige mensen gebruiken de deeleconomie als noodzakelijk goed om extra inkomsten te genereren. Het idee van de deeleconomie is juist dat ongebruikte diensten of goederen tijdelijk gebruikt kunnen worden door iemand anders. Is het een goed idee om nog meer dingen uit ons leven te vermarkten dan al gebeurt?

Zo snel mogelijk exit

Grote spelers zoals Uber en AirBnB laten zien waar ze het echt voor doen. De focus ligt op het creëren van een explosieve groei door middel van grote winstmarges en het vergaren van een monopoliepositie zodat het bedrijf op een maximale waarde wordt geschat en het naar de beurs kan. De oprichters stappen er daarna uit met flinke winst om vervolgens iets nieuws te beginnen.

Niet de lasten, wel de lusten

De deeleconomie zorgt voor een grote druk op de marges van oorspronkelijk gevestigde bedrijven. Het is tegenwoordig mogelijk om hele goedkope taxiritten, schoonmakers en appartementen te krijgen. De platformen zoals Uber en AirBnB berekenen deze lage marges door naar de wanbieders. Daardoor werken de deelnemers vaak tegen minimumloon of zelfs minder. Daarvoor bieden de platformen dan geen secundaire arbeidsomstandigheden of bescherming omdat de deelnemers geen officiële werknemers zijn. De mentaliteit is: wij zijn niet verantwoordelijk voor de klant en ook niet verantwoordelijk voor het product.

Van harmonie naar conflict

De deeleconomie die ooit begonnen is met de ideologie: ‘alles in harmonie met elkaar delen’, heeft inmiddels geleid tot sociale onrust en conflicten. Bewoners in Barcelona demonstreren tegen AirBnB omdat de leefsfeer in de woonwijken door toeristen wordt aangetast. Taxichauffeurs van over de hele wereld gaan met elkaar op de vuist omdat Uber chauffeurs buiten de reguliere wet om werken en daardoor oneerlijk concurreren.

Waar moet het dan wel heen?

Is de deeleconomie dan een droom die voorbestemd was om te mislukken binnen ons kapitalistische systeem? Het antwoord daarop is nog onduidelijk omdat het idee simpelweg nog heel nieuw is.
Het zou zomaar kunnen dat gebruikers in de toekomst opstaan en de ideeën zelf gaan exploiteren in plaats van het uit handen te geven aan grote technologiebedrijven in Amerika die naar winst streven. In de negentiende eeuw richtte boeren gezamenlijk corporaties op zoals banken en melkfabrieken waarbij de winst eerlijk verdeeld werd. Dan is het toch ook mogelijk dat taxichauffeurs en schoonmakers gezamenlijk een platform bedenken en daar op overstappen?

Bronnen:

TEDx. (2010, Mei). The case for collaborative consumption. Opgehaald van Ted.com: https://www.ted.com/talks/rachel_botsman_the_case_for_collab orative_consumption
TEDx. (2012, Juni). Rachel Botsman: De munt van de nieuwe economie is vertrouwen. Opgehaald van TED.com: https://www.ted.com/talks/rachel_botsman_the_currency_of_th e_new_economy_is_trust?language=nl
TEDx. (201 5, Januari). How the ‘sharing economy’ disrupts civilization 1 Ed Ericson Jr. TEDxBaltimore. Opgehaald van YouTube.com: https://www.youtube.com/watch? v=ZFyGVEAmvcU
VPRO Tegenlicht. (2014, November 30). Hoezo samen delen? Opgehaald van http://tegenlicht.vpro.nl/afleveringen/2014- 2015/hoezo-samen-delen.html

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.